ทำความเข้าใจผลกระทบของสื่อสังคมออนไลน์ต่อสุขภาพจิต พร้อมวิธีรับมือเมื่อรู้สึกเครียดเกินไป

สื่อสังคมออนไลน์มีผลกระทบต่อสุขภาพจิตอย่างไร? คุณเสพติดโซเชียลอยู่ไหม มาหาวิธีรับมือเมื่อรู้สึกว่าเครียดจากการเสพติดโซเชียลกันในบทความได้เลย
สื่อสังคมออนไลน์ต่อสุขภาพจิต

เลือกอ่านเฉพาะหัวข้อ

Social media กลายเป็นหนึ่งในปัจจัยสำคัญในการใช้ชีวิต แม้โดยเฉลี่ยแล้วจะใช้เวลาเพียงแค่ 2 ชั่วโมง 44 นาที (ประเทศไทย) แต่ปริมาณแพลตฟอร์มมีมากถึง 7.1 ประกอบด้วย Facebook, YouTube, TikTok, Instagram, LINE, Twitter และอื่น ๆ (อ้างอิงจาก digital stat 2023) ขณะที่ยอดผู้ใช้งานทะลุ 52 ล้าน ไม่แปลกใจเลยว่าทำไมผลกระทบต่อสุขภาพจิตจึงขยายวงกว้างครอบคลุมเกือบทุกเพศทุกวัย 

นอกจากนั้นงานวิจัยหลายชิ้นยังระบุว่า การใช้สื่อโซเชียลมีเดียมีผลกระทบต่อสุขภาพจิตจริง โดยส่งผลให้เกิดความรู้สึกหว้าเหว่ ความเครียด ความวิตกกังวล ร้ายแรงถึงขั้นเข้าสู่ภาวะซึมเศร้า แต่ทำไมถึงมีผลระทบต่อเรา ติดโซเชียลมากเกินไปจนเครียดรับมืออย่างไร วันนี้อูก้าจะพาคุณไปไขข้อข้องใจ

ผลกระทบของสื่อออนไลน์ต่อสุขภาพจิตของคนในปัจจุบัน

หลัก ๆ ที่สามารถพบเห็นได้ มีดังนี้

1. ความรู้สึกหว้าเหว่

โดยทั่วไปความรู้หว้าเหว่หรือความเหงาเป็นประสบการณ์ที่ทุกคนเคยสัมผัส ซึ่งเกิดจากหลายปัจจัย เช่น สังคม ความต้องการเป็นส่วนหนึ่งของสังคม การมีปัญหาด้านการปรับตัว ประสบการณ์อันเจ็บปวดในอดีต เมื่อพบว่าการสามารถตอบสนองต่อความต้องการด้านสัมพันธภาพหายไป ก่อให้เกิดความรู้สึกท้อแท้ สิ้นหวัง ตามมาด้วยความรู้สึกเหงาอ้างว้าง โดยไม่สามารถอธิบายเหตุผลได้ว่าเป็นเพราะอะไร แต่สามารถสังเกตอาการได้ง่าย ๆ เช่น คุณเคยกดไลค์ให้เพื่อนบ่อย ๆ แต่ปรากฏว่าเพื่อนคนนั้นไม่กดไลค์ให้ตอบ คุณก็จะรู้สึกน้อยใจ ให้ความรู้สึกเหมือนตัวเองกำลังโดนปฏิเสธจนกลายเป็นความรู้สึกว้าเหว่ตามมานั่นเอง

2. ความเครียด

ส่วนใหญ่จะเกิดขึ้นช่วงที่เสพเนื้อหาที่เต็มไปด้วยความรุนแรง เช่น ดราม่า การเสียดสี ด่าทอ หรือเหตุการณ์ที่อัปเดตสถานการณ์อย่างต่อเนื่อง กระตุ้นให้เราอยากรู้อยากเห็น เกิดความสงสัยหรือเรื่องนี้จะเป็นยังไง เรื่องนั้นจะจบลงอย่างไรสุดท้ายกลายเป็นเครียดไม่ต่างกับคนที่ต้องเผชิญกับเหตุการณ์เหล่านั้นจริง ๆ

3. ความวิตกกังวล

ส่วนใหญ่มาจากการรับรู้ข้อมูลข่าวสารที่มีความเกี่ยวข้องกับการทำนายเหตุการณ์ล่วงหน้า หรือเหตุการณ์ร้ายที่เกิดขึ้นในบริเวณพื้นที่ใกล้เคียง เช่น น้ำท่วม แผ่นดินไหว ฯลฯ ส่งผลให้เกิดความวิตกกังวลว่ามีความเป็นไปได้ไหมที่พื้นที่ที่ตนเองอาศัยอยู่จะได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ดังกล่าว หากเกิดขึ้นควรรับมืออย่างไรหรือแก้ไขด้วยวิธีไหน ยิ่งได้รับรู้ข่าวสารเหล่านี้ทุกวันก็ยิ่งก่อให้เกิดความวิตกกังวลตามมา

4. ภาวะซึมเศร้า

โดยธรรมชาติมนุษย์ไม่สามารถห้ามให้ตัวเองไม่เปรียบเทียบกับคนอื่นได้ ยิ่งอยู่ในยุคเทคโนโลยียิ่งเกิดการเปรียบเทียบได้ง่าย พอได้เห็นชีวิตคนอื่นเต็มไปด้วยความสุขได้ทำในสิ่งที่อยากทำ (อาจจะเป็นจริงหรือไม่จริงก็ได้) คุณก็เริ่มเปรียบเทียบว่าทำไมคุณถึงไม่สามารถไปยืนอยู่ในจุดนั้นได้บ้าง จนกลายเป็นความกดดัน พอยิ่งเสพก็ยิ่งเครียดพอเครียดมาก ๆ เข้าก็พัฒนาเป็นโรคซึมเศร้า

เช็กสัญญาณเตือนเสพติดโซเชียล

เช็กสัญญาณเตือนเสพติดโซเชียลมากเกินไป

หากเริ่มรู้สึกได้ว่าโซเชียลมีอิทธิพลต่อคุณมากเกินไป ลองเช็กสัญญาณต่อไปนี้หากเข้าข่ายอาจมีความเป็นไปได้ว่าคุณกำลังเริ่มเสพติดโซเชียลมีเดียมากเกินไป

1. ปฏิสัมพันธ์กับคนรอบข้างลดลง

ต่อให้คนที่คุยด้วยเคยสนิทสนมกันมากแค่ไหน แต่เมื่อมาเจอหน้ากันกลับไม่สามารถพูดคุยหรือสนทนากันได้เหมือนเดิม รวมถึงพยายามหลีกเลี่ยงการสื่อสารแบบเผชิญหน้า ให้รู้ไว้เลยว่านั่นคือสัญญาณเตือนที่คุณต้องรีบแก้ไข

2. ไขว้เขวจากเป้าหมาย

จากคนเคยมีเป้าหมาย เช่น ฝึกร้องเพลง เรียนรู้ประสบการณ์ใหม่ ๆ ใฝ่หาความรู้ ก็จะเริ่มมีข้ออ้างว่าเมื่อไหร่ค่อยทำก็ได้จากนั้นจะใช้เวลาทั้งหมดในการเล่นโซเชียลเกือบทั้งวัน

3. เกิดความทุกข์จากการเปรียบเทียบ

อย่างที่กล่าวไปว่าการเปรียบเทียบเป็นเรื่องปกติ แต่เมื่อไหร่ก็ตามที่เปรียบเทียบแล้วเกิดความทุกข์ให้รู้ไว้เลยว่านั่นไม่ปกติ

4. มีปัญหาเรื่องการนอนหลับ

อาจจะเกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น เล่นโซเชียลจนดึกร่างกายเริ่มปรับตัวได้พอกลับมานอนเร็วก็หลับไปยากขึ้น หรือเสพข้อมูลข่าวสารที่เต็มไปด้วยความเครียด จัดการความเครียดของตัวเองไม่ได้ก็ส่งผลทำให้นอนไม่หลับ

5. ไม่มีความเป็นส่วนตัว

ไม่ว่าคุณจะทำอะไรอยู่ที่ไหนหรืออยู่กับใคร เรื่องราวเหล่านี้จะถูกแชร์หรือถูกโพสต์ลงบนสื่อโซเชียลอยู่ตลอดเวลา

วิธีรับมือเมื่อรู้สึกว่าเครียดจากการเสพติดโซเชียล

แน่นอนว่าการเล่นโซเชียลส่งผลต่อจิตใจอย่างมาก หากพบว่าตัวเองเริ่มเข้าข่ายหรือกำลังเผชิญกับความเครียดอูก้าขอแนะนำให้ลองรับมือตามวิธีการ ดังต่อไปนี้

  • อย่าเพิ่งเชื่อจนกว่าจะพิสูจน์ หลายครั้งเรามักเกิดความกังวลตั้งแต่อ่านพาดหัวข่าว เนื้อหาแม้จะดูกระชับแต่ในขณะเดียวกันก็เต็มไปด้วยความรุนแรง และกระตุ้นให้เราอยากกดเข้าไปอ่าน แต่ต้องเข้าใจด้วยว่าบางครั้งเนื้อหาข่าวอาจต่างจากการพาดหัวข่าวอย่างสิ้นเชิง ดังนั้นอย่าเพิ่งเชื่อหรือกังวลไปไกลจนกว่าจะได้อ่านเนื้อหาข่าวจริง ๆ และต้องยอมรับให้ได้ด้วยว่าพาดหัวข่าวกับเนื้อหาอาจตรงกันได้ด้วย 
  • ออกห่างจากโซเชียลบ้าง เช่น กำหนดเวลาเล่นโซเชียลอย่างจำกัด เล่นเฉพาะวันหยุด ไม่เล่นโวเชียลก่อนนอน ฯลฯ
  • ทำสมาธิอยู่กับตัวเองมากขึ้น หลายครั้งคุณถูกกระตุ้นให้เกิดความรู้สึกร่วมอย่างรุนแรงจนส่งผลให้ขาดสติ ดังนั้นลองทำสมาธิทำความเข้าใจตัวเองและอยู่กับปัจจุบันให้มาก จะช่วยให้เข้าใจมากขึ้นว่าสิ่งที่เรากำลังรู้สึก ปัจจัยที่เข้ามากระตุ้น คืออะไร ควรแก้ยังไงหรือรับมืออย่างไร
  • เปลี่ยนมุมมอง หลังจากที่คุณรู้คำตอบแน่ชัดแล้วว่าไม่สามารถหยุดเปรียบเทียบตัวเองกับคนอื่นได้ ลองเปลี่ยนจากการเปรียบเทียบที่เต็มไปด้วยความอิจฉามาเป็นแรงบันดาลใจแทน เท่านี้คุณก็เครียดน้อยลงแล้ว
  • หากิจกรรมอื่น ๆ เพื่อเบี่ยงเบนความสนใจ เช่น ดูหนัง ฟังเพลง อ่านหนังสือ วาดรูป หรือทำกิจกรรมที่ตัวเองชื่นชอบ

อย่างไรก็ตามคุณไม่สามารถตัดขาดจากโซเชียลได้แบบ 100% ทำได้เพียงแค่ลดปริมาณการเสพลงและเพิ่มภูมิคุ้มกันทางใจ มากขึ้น ดังนั้นจึงเป็นหน้าที่ของคุณในการรับมือและหาวิธีอยู่ร่วมกับสื่อโซเชียลอย่างชาญฉลาดเพื่อสุขภาพจิตที่ดี

อ้างอิง: sikarin.com

แชร์บทความนี้ ให้คนที่ห่วงใย

ooca
ooca
บทความด้านสุขภาพจิตหลากหลายด้าน เป็นคลังความรู้ให้คุณได้อ่านและพร้อมรับมือกับทุกปัญหา
สนใจปรึกษานักจิตวิทยา
แบบนั่งคุยจากที่บ้าน
ดาวน์โหลดแอพอูก้าได้เลย
อูก้าเป็นกำลังใจให้นะ!
แอดเลย Line Official
สารพัดสิ่งที่คนวัย 30 ต้องมี

“สารพัดสิ่งที่คนวัย 30 ต้องมี” เวิร์กจริงไหม ? ใครกำหนด ?

บ้าน รถ ที่ดิน การศึกษา งานที่มั่นคง – สิ่งที่คนหลายคนต่างเห็นว่า ‘จำเป็นต้องมี’ เมื่อเข้าสู่วัย 30 แต่ทำไมการวางแผนชีวิตยังสำคัญ และเราควรตั้งเป้าหมายอย่างไร?

AQ (Adaptability Quotient) ทักษะสำคัญที่คนยุคใหม่ต้องมี!

AQ (Adaptability Quotient) ทักษะสำคัญที่คนยุคใหม่ต้องมี! “ปรับตัวเพื่อความอยู่รอด”

ทำความรู้จักกับทักษะหนึ่งที่เรียกว่า AQ (Adaptability Quotient) “ทักษะการปรับตัว” ถ้าใครมี จะมีส่วนช่วยทำให้ประสบความสำเร็จ ในทุก ๆ ด้านได้ง่ายขึ้น

Disco Elysium ทำให้เราเข้าใจผู้มีปัญหาสุขภาพจิต ได้อย่างไร?

“Disco Elysium” วิดีโอเกม ที่ช่วยให้ผู้เล่นได้รับความเข้าใจในปัญหาทางสุขภาพจิตของตัวละครในเกม โดยการให้ผู้เล่นได้เข้าใจจากมุมมองของตัวละครเอง

ขอบคุณที่ติดตามข้อมูลข่าวสารจากเรา

อูก้า เรื่องของใจ ให้เรารับฟัง

ooca It’s okay we’ll listen

ฟีเจอร์ใหม่มาแรง! 💊 ปรึกษาจิตแพทย์ผ่านอูก้า รับยาที่บ้านได้แล้ววันนี้

ฟีเจอร์ใหม่มาแรง! 💊

ปรึกษาจิตแพทย์ผ่านอูก้า รับยาที่บ้านได้แล้ววันนี้