อันตรายที่ไม่ควรมองข้าม โรคซึมเศร้าในผู้สูงอายุ

มีหลายสิ่งที่อาจก่อให้เกิดปัจจัยเสี่ยงในการเกิดภาวะซึมเศร้าในหมู่ผู้สูงอายุ และเมื่ออายุมากขึ้น ผู้สูงอายุมักจะพบว่าตัวเองใช้เวลาอยู่คนเดียวมากขึ้น
โรคซึมเศร้าในผู้สูงอายุ

เลือกอ่านเฉพาะหัวข้อ

เป็นเรื่องอันตรายมาก การที่ผู้สูงอายุที่เป็นโรคซึมเศร้าจำนวนมากไม่ตระหนักถึงอาการของภาวะซึมเศร้าของตนเอง อาการซึมเศร้าสามารถเกิดขึ้นได้กับเราทุกคนเมื่อเรามีอายุมากขึ้น และอาการของภาวะซึมเศร้าในผู้สูงอายุสามารถส่งผลต่อชีวิตทุกด้าน ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องของความสดชื่นการอยากใช้ชีวิต ความอยากอาหาร การนอนหลับ ความสนใจในการทำงาน  และความสัมพันธ์ อูก้าอยากจะเชิญชวนครอบครัวที่มีผู้สูงอายุอยู่ในบ้าน มาศึกษาโรคซึมเศร้าในผู้สูงอายุกัน หรือแม้แต่ผู้สูงอายุที่ได้อ่านบทความนี้ไม่แน่ใจว่าตัวเองกำลังอยู่ในภาวะซึมเศร้าหรือเปล่า ข้อมูลเหล่านี้จะเป็นประโยชน์แก่คุณอย่างแน่นอน

จะรู้ได้อย่างไรว่าอาการแบบนี้ คือ โรคซึมเศร้า

ผู้ที่ป่วยเป็นโรคซึมเศร้าจะมีความรู้สึกเศร้าหรือวิตกกังวลซึ่งจะคงอยู่นานหลายสัปดาห์ และจะมีปัจจัยอื่น ๆ ประกอบร่วมด้วยดังนี้

  • มีความรู้สึกสิ้นหวัง หรือมองโลกในแง่ร้าย
  • มีความรู้สึกผิด ไร้ค่า หรือทำอะไรไม่ถูก
  • มีความรู้สึกหงุดหงิดกระสับกระส่าย
  • หมดความสนใจในกิจกรรม หรืองานอดิเรก ที่เคยชอบ
  • มีความเหนื่อยล้าและพลังงานในการใช้ชีวิตลดลง
  • มีสมาธิในการจดจำรายละเอียดต่าง ๆ และการตัดสินใจได้ยาก
  • นอนไม่หลับ กระสับกระส่ายตั้งแต่เช้าตรู่ หรือนอนหลับมากเกินไป
  • อยากกินมากเกินไปหรือสูญเสียความอยากอาหาร
  • มีความคิดฆ่าตัวตาย พยายามฆ่าตัวตาย อยากทำร้ายตัวเอง  **สัญญาณเตือนอันตรายที่ต้องพบคุณหมอโดยด่วน
  • ปวดศีรษะ เป็นตะคริว อยู่บ่อยครั้ง

ความเข้าใจผิด ของผู้ป่วยโรคซึมเศร้าผู้สูงอายุ

ประมาณ 80% ของผู้สูงอายุมีภาวะสุขภาพเรื้อรังอย่างน้อย 1 โรค และ 50% มีอาการผิดปกติ 2 โรคขึ้นไป และอาการซึมเศร้าพบได้บ่อยในผู้ที่เป็นโรคประจำตัวอยู่แล้ว เช่น ผู้ป่วยโรคหัวใจหรือมะเร็ง สมาชิกในครอบครัวหรือแม้แต่ตัวผู้ป่วยเองมักมีความ

เข้าใจผิดคิดว่า อาการซึมเศร้าของผู้สูงอายุเป็นเพียงปฏิกิริยาตามธรรมชาติ ที่เกิดขึ้นต่อการเจ็บป่วยหรือการเปลี่ยนแปลงในชีวิตที่อาจเกิดขึ้นเมื่อคนเรามีอายุมากขึ้น ดังนั้นจึงไม่คิดว่าภาวะซึมเศร้าที่เกิดขึ้นนี้เป็นสิ่งที่ต้องรักษา ที่น่ากังวล คือ ผู้สูงอายุเองก็มักจะมีความเชื่อนี้ และไม่ขอความช่วยเหลือ เพราะพวกเขาไม่เข้าใจว่าพวกเขาจะรู้สึกดีขึ้นเมื่อได้รับการรักษาอย่างเหมาะสม

ปัจจัยเสี่ยงการเกิดภาวะซึมเศร้า ในหมู่ผู้สูงอายุคืออะไร?

มีหลายสิ่ง ที่อาจก่อให้เกิดปัจจัยเสี่ยงในการเกิดภาวะซึมเศร้าในหมู่ผู้สูงอายุ สำหรับบางคน การเปลี่ยนแปลงในสมองอาจส่งผลต่ออารมณ์และส่งผลให้เกิดภาวะซึมเศร้า แต่สำหรับบางคนอาจมีอาการซึมเศร้าหลังจากเหตุการณ์สำคัญ ๆ ในชีวิต เช่น ได้รับการวินิจฉัยทางการแพทย์ว่าเป็นโรคร้าย หรือการเสียชีวิตของคนที่รัก เป็นต้น ซึ่งอาจรวมถึงปัจจัยเหล่านี้

  • ได้รับการวินิจฉัยทางการแพทย์ว่าเป็นโรคร้าย เช่น โรคหลอดเลือดสมองหรือมะเร็ง
  • ผู้ที่มีประวัติครอบครัวเป็นโรคซึมเศร้าอาจมีความเสี่ยงสูงตามไปด้วย
  • มีความเครียด 
  • มีปัญหาการนอนหลับ
  • มีความโดดเดี่ยวทางสังคม และเกิดความเหงา
  • ขาดการออกกำลังกาย
  • มีอาการการเสพติด หรือเป็นโรคพิษสุราเรื้อรัง
 

เมื่ออายุมากขึ้น ผู้สูงอายุมักจะพบว่าตัวเองใช้เวลาอยู่คนเดียวมากขึ้น การศึกษาพบว่าความเหงาและการแยกตัวออกจากสังคม สัมพันธ์กับอัตราการซึมเศร้าที่สูงขึ้น

รูปแบบการรักษาภาวะซึมเศร้าในผู้สูงอายุโดยทั่วไป ได้แก่

  • จิตบำบัด การให้คำปรึกษา หรือ “การบำบัดด้วยการพูดคุย” ซึ่งจะเข้ามาช่วยเปลี่ยนแปลงอารมณ์ ความคิด และพฤติกรรมที่เป็นปัญหาได้ สามารถทำได้โดยนักจิตวิทยา หรือผู้เชี่ยวชาญด้านการดูแลสุขภาพจิตที่ได้รับใบอนุญาต
  • การทานยารักษาโรคซึมเศร้า ที่ช่วยปรับสมดุลฮอร์โมนที่ส่งผลต่ออารมณ์ เช่น เซโรโทนิน ยาแก้ซึมเศร้าที่ใช้กันทั่วไปมีหลายประเภท Selective serotonin reuptake inhibitors (SSRIs) เป็นยาแก้ซึมเศร้าที่มักจ่ายให้กับผู้สูงอายุ 
  • การบำบัดด้วยไฟฟ้าช็อต (ECT) จะทำการรักษาด้วยวางอิเล็กโทรดไว้บนศีรษะ เพื่อให้กระแสไฟฟ้าอ่อน ๆ ในระดับที่ปลอดภัยไหลผ่านสมองได้ การบำบัดประเภทนี้มักจะใช้กับผู้ป่วยที่เป็นโรคซึมเศร้าในระดับสูง ใช้วิธีอื่น ๆ รักษาไม่ได้ผลแล้ว
  • การกระตุ้นด้วยคลื่นแม่เหล็ก (TMS) เป็นการใช้พลังจากคลื่นแม่เหล็กเพื่อกระตุ้นการทำงานของสมอง TMS ไม่จำเป็นต้องวางยาสลบ และสามารถกำหนดเป้าหมายเจาะจึงพื้นที่ใด พื้นที่หนึ่งของสมองได้ 

แนวทางการรักษาของผู้ป่วยแต่ละคน จำเป็นต้องมีการปรับให้เหมาะสมแตกต่างกันไป

แนวการรักษา โดยเฉพาะการบำบัดทางจิตร่วมกับการทานยา พบว่ามีประสิทธิภาพมากสำหรับผู้สูงอายุ อย่างไรก็ตาม ยาหรือการรักษาบางอย่างอาจไม่เหมาะกับทุกคน ดังนั้นทางเลือกการรักษาจึงต้องมีความแตกต่างกันไปในแต่ละคน และบางครั้งต้องพยายามรักษาหลายวิธีเพื่อหาวิธีที่ได้ผล   

หรือสำหรับบางคนอาจเลือกใช้แนวทางด้านสุขภาพเสริม เช่น ฝึกให้ผู้ป่วยเล่นโยคะ เพื่อเป็นการออกกำลังกายและใช้ในการรับมือกับความเครียด แต่ถึงแม้ว่าจะสามารถใช้ร่วมกับการรักษาอื่น ๆ ที่คุณหมอกำหนดได้ แต่ก็ไม่ควรใช้ทดแทนการรักษาทางการแพทย์ ซึ่งจะต้องมีการผสมผสานแนวทางการรักษา แนวทางการเยียวยาจิตใจและปรับวิถีการใช้ชีวิตให้เหมาะสมกับอาการของผู้ป่วยมากที่สุด

สุดท้ายนี้อูก้าขอแนะนำว่า นอกจากจะวางแผนแนวทางการรักษากับคุณหมออย่างเป็นรูปธรรมแล้ว สมาชิกทุกคนในครอบครัวก็ควรที่จะมีความเมตตา มีความเข้าใจในตัวผู้ป่วยสูงอายุมากขึ้น ไม่ตัดสินและไม่บีบคั้นผู้ป่วยมากจนเกินไป และถ้าหนึ่งในมูลเหตุปัจจัยของการป่วยมาจากความเหงา สมาชิกก็ควรที่จะวางแผนหาทางทำให้ผู้ป่วยได้รับการดูแลมากขึ้น โดยอาจจะเป็นการสลับสับเปลี่ยนกันมาเยี่ยมผู้ป่วย หรือหากิจกรรมให้ผู้ป่วยทำ โดยที่ผู้ป่วยจะได้ไม่มีความเหงามากจนเกินไปนัก

อ้างอิง: cdc.gov, nia.nih.gov

แชร์บทความนี้ ให้คนที่ห่วงใย

Picture of ooca
ooca
บทความด้านสุขภาพจิตหลากหลายด้าน เป็นคลังความรู้ให้คุณได้อ่านและพร้อมรับมือกับทุกปัญหา
สนใจปรึกษานักจิตวิทยา
แบบนั่งคุยจากที่บ้าน
ดาวน์โหลดแอพอูก้าได้เลย
อูก้าเป็นกำลังใจให้นะ!
แอดเลย Line Official
Narcissistic Personality Disorder (NPD) โรคหลงตัวเอง

Narcissistic Personality Disorder (NPD) โรคหลงตัวเอง ที่ต้องรู้จัก

ทำความรู้จักโรคหลงตัวเอง (NPD) ภาวะบุคลิกภาพที่ส่งผลกระทบต่อชีวิต ความสัมพันธ์ และการใช้ชีวิตประจำวัน พร้อมแนวทางการรักษาและวิธีรับมือ

Phychodermatology โรคผิวเครียด

Phychodermatology: โรคผิวเครียด ปัญหาสุขภาพผิวที่มาจากความเครียด

เรียนรู้เกี่ยวกับ Phychodermatology หรือโรคผิวเครียด ที่เกิดจากความเครียดและส่งผลต่อสุขภาพผิวของคุณ พร้อมวิธีป้องกันและรักษาเพื่อผิวที่สุขภาพดี

โรคย้ำคิดย้ำทำ Obsessive Compulsive Disorder (OCD)

โรคย้ำคิดย้ำทำ (OCD) คืออะไร โรคที่ทำให้เราต้องทำอะไรซ้ำ ๆ

โรคย้ำคิดย้ำทำ (OCD) เป็นปัญหาสุขภาพจิตรูปแบบหนึ่ง โดยอาการจะแบ่งออกเป็น 2 รูปแบบได้แก่ การย้ำคิด และ การย้ำทำ รบกวนการใช้ชีวิตประจำวัน ควรเข้ารับการรักษาตั้งแต่เนิ่น ๆ

ขอบคุณที่ติดตามข้อมูลข่าวสารจากเรา

อูก้า เรื่องของใจ ให้เรารับฟัง

ooca It’s okay we’ll listen

ฟีเจอร์ใหม่มาแรง! 💊 ปรึกษาจิตแพทย์ผ่านอูก้า รับยาที่บ้านได้แล้ววันนี้

ฟีเจอร์ใหม่มาแรง! 💊

ปรึกษาจิตแพทย์ผ่านอูก้า รับยาที่บ้านได้แล้ววันนี้